Wsparcie organizacji rynków lokalnych w zakresie dostaw zrębków drzewnych oraz drewna opałowego (BiomassTradeCentres).
Od listopada 2007 roku realizowany jest projekt pt. Biomass Trade Centres (BTC) - Wsparcie organizacji rynków lokalnych w zakresie dostaw zrębków drzewnych oraz drewna opałowego. Projekt skupia siedem organizacji zajmujących się zagadnieniami energetycznego wykorzystania biomasy we Włoszech, Austrii, Słowenii i Polsce.
Projekt realizowany jest w ramach programu na rzecz konkurencyjności i innowacji (ang. Competitiveness and Innovation Framework Programme – CIP), który ma na celu promowanie konkurencyjności europejskich przedsiębiorstw. Program stworzono przede wszystkim z myślą o małych i średnich przedsiębiorstwach (MŚP). Jego zadaniem jest wspieranie działalności innowacyjnej (w tym innowacji ekologicznych), zapewnienie lepszego dostępu do środków finansowych oraz świadczenie na poziomie regionalnym usług wsparcia dla biznesu. Program ma zachęcać do szerszego i lepszego wykorzystania technologii informacyjnych i komunikacyjnych (ICT) oraz wspomagać rozwój społeczeństwa informacyjnego. Będzie on również promować wzmożone wykorzystanie energii odnawialnej i efektywność energetyczną. Program będzie realizowany w latach od 2007 r. do 2013 r. Na CIP składają się trzy programy operacyjne: Program na rzecz przedsiębiorczości i innowacji (EIP), Program na rzecz wspierania polityki w zakresie technologii informacyjnych i komunikacyjnych (ICT PSP) oraz Inteligentna energia – program dla Europy (ang. IEE Intelligent Energy Europe). Program ten ukierunkowany jest na:
-
poprawę efektywności energetycznej oraz racjonalne wykorzystanie zasobów energetycznych,
-
promowanie nowych i odnawialnych źródeł energii oraz zróżnicowania źródeł energii,
-
promowanie efektywności energetycznej i nowych źródeł energii w transporcie.
Koordynatorem projektu jest włoska organizacja non-profit AIEL (Italian Agriforestry Energy Association) utworzona w 2001 r. ma na celu promocję, rozpowszechnianie i stymulowanie wykorzystania biomasy na cele energetyczne na terenie Włoch. Konsorcjum oprócz Polskiego Towarzystwa Biomasy (POLBIOM) składa się z pięciu organizacji: dwie kolejne z Włoch, dwie z Austrii oraz jedna ze Słowenii. Projekt jest w trakcje realizacji, rozpoczął się w listopadzie 2007 roku, projekt zakłada zakończenie działań przewidzianych do realizacji w październiku 2010 roku.
Głównym celem realizacji projektu jest wsparcie profesjonalnych organizacji jako dostawców paliwa drzewnego w skali regionalnej poprzez ułatwienie kontaktu ofert i zapotrzebowania w warunkach wolnego rynku. Przewiduje się, że realizacja projektu poprawi zdolność producentów paliw odnawialnych w zakresie handlu i marketingu oferowanymi produktami. Przewidziano również komponent projektu dotyczący wprowadzenie unijnych wymagań jakościowych oraz obniżenia niskiej emisji związanej z lokalną produkcją ciepła w gospodarstwach domowych. Projekt skupia się na wsparciu profesjonalnego funkcjonowania systemu powiązań związanych z dostawami drewna opałowego i zrębków drzewnych w skali regionalnej poprzez umożliwienie kontaktu pomiędzy oferentami a odbiorcami. Zostanie położony nacisk na zidentyfikowane bariery takie jak brak:
-
promocji i szkoleń dostawców paliw drzewnych,
-
profesjonalnych działających na dużą skalę regionalnych organizacji zorientowanych na odbiorcę produkujących paliwa drzewne o gwarantowanej jakości,
-
zaufania i świadomości konsumentów o dostępności paliwa drzewnego o odpowiedniej jakości w skali lokalnej,
-
technicznej i ekonomicznej wiedza rolników w zakresie uprawy szybko rosnących roślin energetycznych.
Przewiduje się następujące rezultaty:
1. Lepsza koordynacja działań producentów paliw drzewnych tworzących regionalną sieć powiązań rynkowych tworzących system stabilnych powiązań;
2. Wzrastająca ilość paliw drzewnych dostępnych na rynku pochodzących z lasów oraz upraw roślin szybkorosnących które umożliwią pokrycie surowcowych braków rynkowych do produkcji peletów i brykietów;
3. Konkretne wnioski uzupełniające standardy jakości drewna opałowego i zrębków drzewnych (CEN/TS 14961) oraz co się z tym wiąże obniżenie niskiej emisji związanej z ogrzewaniem;
4. Znacząca poprawa profesjonalizmu producentów zdolnych zyskać zaufanie potencjalnych klientów;
5. Poprawa zdolności marketingowych producentów paliw drzewnych.
Do tej pory odbyły się dwa spotkania w ramach projektu: pierwsze rozpoczynające w Legnaro (Włochy) w listopadzie 2007 roku, drugie połączone z wewnętrznym szkoleniem w zakresie organizacji centrów handlu biomasą miało miejsce w maju b.r. w Graz w Austrii. Dwudniowe szkolenie dotyczyło zagadnień związanych z tworzeniem, organizacją i funkcjonowaniem centrów biomasowych zlokalizowanych w regionie Styria w Austrii. Uczestnicy projektu wymieniali spostrzeżenia i doświadczenia w zakresie produkcji energii z biomasy w poszczególnych krajach.
Obecnie przygotowywane są materiały informacyjne: książka czy broszura informacyjna. Materiały te opracowane zostaną z myślą o osobach wyłonionych w trakcie realizacji projektu zmotywowanych do podjęcia działań mających na celu organizację centrów logistyczno – handlowych. Książka zawierać będzie (na ok. 50 stronach) głównie informacje na temat drewna jako paliwa. Zakres tematyczny podzielony został na następujące rozdziały: jednostki pomiarowe paliw drzewnych (objętość, waga, zawartość wody, wartość energetyczna); przetwarzanie, składowanie, sprzedaż i dostarczanie zrębków drzewnych i drewna opałowego; standaryzacja jakości paliw w oparciu o krajowe i europejskie normy; strategie rozwoju, promocji i handlu; przejrzyste zasady handlu paliwami drzewnymi oraz szereg innych. Broszura przybliży problematykę zakładania i prowadzenia plantacji roślin na cele energetyczne wykorzystywanych w procesie spalania (biomasa stała).
Najbliższym interesującym przedsięwzięciem planowanym w ramach projektu będzie wystawa maszyn i urządzeń wykorzystywanych do pozyskania i zagospodarowania na cele energetyczne biomasy drzewnej. Jednocześnie odbywać się będą konferencje i szkolenia z tego zakresu. Impreza odbędzie się w miejscowości Davča (Słowenia) w dniach 14-15 czerwca 2008 roku. W trakcie konferencji przewidziane są wystąpienia Ministrów Rządu Słowenii: Rolnictwa, Leśnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz Środowiska i Planowania Przestrzennego.
Kajetan Koscik
Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Wydział Nauk Rolniczych w Zamościu